ChristenUnie

Effect in procenten bbp zoals gepubliceerd door het CPB. Bij het EMU-saldo is een plus een verbetering van het saldo; bij de EMU-schuld betekent een plus een hogere schuld.

Bedragen in miljarden euro zoals gepubliceerd door het CPB in deze tabel. Bij uitgaven betekent een plus meer uitgeven; bij lasten betekent een plus hogere lasten.

Bedragen in miljarden euro zoals gepubliceerd door het CPB in deze tabel. Bij uitgaven betekent een plus meer uitgeven; bij lasten betekent een plus hogere lasten.

Bouwen aan gemeenschappen

• Wil dat er elk jaar 100.000 nieuwe woningen worden gebouwd, waarvan minstens twee derde betaalbaar (waaronder 30 procent sociale huur), en maakt daar het komende decennium 20 miljard euro extra voor vrij: 10 miljard extra investeringen en structureel een miljard per jaar meer investeringsruimte voor woningcorporaties. (p. 6)
• Wil de hypotheekrenteaftrek, in het kader van een algehele herziening van het belastingstelsel, de komende decennia geleidelijk afbouwen en tegelijk het eigenwoningforfait afschaffen over de eerste miljoen euro aan woningwaarde. (p. 7)
• Wil de kostendelersnorm in de Participatiewet afschaffen voor mensen die onderdak bieden aan iemand in nood of bereid zijn hun woning te delen met iemand anders. (p. 7)

Nederland van het slot

• Wil de stikstofuitstoot de komende tien jaar halveren ten opzichte van 2019, waarbij alle sectoren naar rato bijdragen; daartegenover trekt de partij 5 miljard euro extra uit om boeren te helpen bij doelsturing, extensivering, agrarisch natuurbeheer en natuurherstel. (p. 10)
• Stelt via een kapitaalstorting 10 miljard euro extra beschikbaar voor de netbeheerders, zodat hun financieringskosten laag blijven; samen met langere afschrijvingstermijnen moet dat de snelle stijging van nettarieven dempen. (p. 11)
• Wil een nieuw belastingstelsel waarin niemand belasting betaalt over de eerste 30.000 euro aan inkomen, met tarieven van 33,3% op het inkomen tot € 45.000, 41,6% op het inkomen tussen € 45.000 en € 90.000 en 49,9% daarboven; de marginale druk is volgens de partij zelfs in het extreemste geval niet meer dan 50%. (p. 12)
• Wil de toeslagen vervangen: de huurtoeslag wordt huursubsidie en de andere toeslagen worden een verzilverbare belastingkorting van € 5.000 per jaar voor de eerste persoon in het huishouden en € 2.500 per jaar voor de tweede volwassene; kinderbijslag en kindgebonden budget worden een inkomensonafhankelijke regeling van € 4500 per kind per jaar (€ 375 per maand). (p. 12)
• Wil de arbeidskorting samen met de ondernemersregelingen in de inkomstenbelasting omvormen tot één werkendenkorting met een maximum van € 5.000 per jaar, en de AOW geleidelijk verder fiscaliseren. (p. 12)
• Vraagt in het licht van de grote investeringen in defensie van de grootste vermogens een extra bijdrage met een vermogensbelasting van 1% op vermogens boven de 1 miljoen euro, en wil de huidige belasting in box 3 verlagen, met name voor vastgoed. (p. 12)
• Wil de vliegbelasting verhogen, fossiele subsidies afschaffen, de accijnzen op tabak en alcohol verder verhogen, heffingen invoeren op suiker en andere ongezonde producten, een verbruiksbelasting op e-sigaretten introduceren en de kansspelbelasting verhogen. (p. 12)
• Wil de bezuiniging op het openbaar vervoer terugdraaien en 300 miljoen euro per jaar beschikbaar stellen voor busvervoer en goedkopere kaartjes, de benodigde 13 miljard beschikbaar stellen voor de Lelylijn en jaarlijks 120 miljoen euro investeren om treinkaartjes goedkoper te maken en de jongerendagkaart terug te laten keren; voor spoorverdubbelingen, langere en bredere perrons, nieuwe keersporen en meer internationale (slaap)treinen trekt de partij jaarlijks 500 miljoen euro uit, en de 17 gepauzeerde projecten op de wegen worden uitgevoerd, waarvoor de partij 5 miljard euro investeert. (p. 13–14)

Een goede toekomst voor onze kinderen

• Wil kinderopvang en gastouderopvang (zo goed als) gratis maken; alle kinderopvangorganisaties worden non-profit, wat ook een einde betekent van private-equitypartijen in de kinderopvang. (p. 15)
• Sociale media mogen volgens de partij niet toegankelijk zijn voor kinderen jonger dan 14 jaar, met adequate leeftijdsverificatie; smartphones worden geweerd uit scholen. (p. 15)
• Wil één regeling voor maatschappelijk verlof (voor zorg voor kinderen, naasten en jezelf) en een langduriger betaald mantelzorgverlof: mantelzorgers kunnen twee maanden mantelzorgverlof opnemen, met een maximale uitkering van 70% van het loon. (p. 15)

Een weerbare rechtsstaat

• Wil de komende jaren in defensie investeren om te voldoen aan de NAVO-norm om in 2035 3,5% van het bbp aan defensie uit te geven en daarnaast 1,5% aan bijvoorbeeld infrastructuur die ook defensie ten goede komt. (p. 19)
• Wil dat iedereen dienstplicht vervult, maatschappelijk of militair; in aanloop daarnaartoe wordt het dienjaar bij defensie uitgebreid naar Zweeds voorbeeld, waarbij alle achttienjarigen een enquête invullen en gemotiveerde jongeren worden uitgenodigd. (p. 19)
• Wil Oekraïne financieel en militair blijven steunen, steunt een tribunaal voor Russische oorlogsmisdaden en zet zich in voor verdere verzwaring van de sancties tegen Rusland en Russische oligarchen. (p. 19)

Opkomen voor goede zorg en de waarde van elk leven

• Wil de bezuiniging op de gehandicaptenzorg terugdraaien en investeren in de kwaliteit en beschikbaarheid van personeel en voorzieningen in de gehandicaptenzorg. (p. 23)
• Wil het basispakket uitbreiden met periodieke controle en het herstellen van gaatjes bij de tandarts. (p. 23)
• Is tegen de versoepelingen van de abortuswetgeving in de afgelopen jaren en is voor herinvoering van de beraadtermijn; zwangerschapsafbreking wordt volgens de partij niet uit het Wetboek van Strafrecht gehaald. (p. 25)
• Totdat met de sector goed is gekeken hoe de GGZ recht kan doen aan hun zorgvraag, wordt euthanasie voor jongeren onder de dertig met ernstig psychisch lijden gestopt; de partij is tegen een wettelijke regeling voor euthanasie bij mensen met een 'voltooid leven'. (p. 25)

Zorg voor de schepping

• De Klimaatwet legt 55% CO2-reductie in 2030 ten opzichte van 1990 vast; de ChristenUnie richt zich op een hogere reductie in 2030, zodat tegenvallers er niet direct toe leiden dat het minimale doel niet wordt gehaald. (p. 27)
• Wil het Nationaal Isolatieprogramma voortzetten en uitbreiden met een wijk-voor-wijkaanpak, en de geschrapte normering voor hybride warmtepompen per 2029 weer invoeren. (p. 27)

Groene en toekomstbestendige economie

• Wil een nationale investeringsbank als voortzetting van InvestNL; op termijn bedragen de publieke en private uitgaven aan innovatie en onderzoek volgens de partij 3% van het nationaal inkomen. (p. 30)
• Krimp van de veestapel is volgens de partij geen doel, maar de omvang van de veestapel moet wel in balans komen met het natuurlijke systeem; waar boeren zich redelijkerwijs te weinig inspannen voor een haalbaar doel, kan krimp op bedrijfsniveau de consequentie zijn. (p. 31)
• Is voor solidariteit, maar tegen eurobonds als vaststaand onderdeel van de Europese begroting; wordt toch gekozen voor gezamenlijke schulden, dan moeten die afgebakend zijn in tijd en omvang en gebonden zijn aan een noodgeval. (p. 32)

Waardevol werk en een einde aan armoede

• Wil dat werkenden met gewone inkomens, van minimumloon tot circa twee keer modaal, netto meer overhouden van hun loon, en wil de aof- en awf-premies verlagen om het voor werkgevers aantrekkelijker te maken mensen in vaste dienst te nemen. (p. 33)
• Wil de door het huidige kabinet aangekondigde verkorting van de WW met 6 maanden terugdraaien en de duur van de WW op twee jaar handhaven. (p. 34)
• Pleit in Europees verband voor een verbod op BNPL-diensten (Buy Now, Pay Later) en flitskredieten; de kredietpercentages mogen voortaan maximaal 3% meer dan de kapitaalmarktrente bedragen. (p. 35)

Grenzen stellen, vrijheid winnen

• Wil een einde aan het gedoogbeleid van softdrugs, met alle coffeeshops dicht, en het wiet-experiment per direct stopzetten; vooruitlopend daarop komt er een blowverbod in de openbare ruimte en wordt blowen onder de 21 jaar verboden. (p. 37)
• Wil een landelijk verbod op prostitutie waarbij niet de prostituee maar de klant strafbaar wordt gesteld, zoals in Zweden, Noorwegen en Frankrijk. (p. 37)
• Wil het aanbieden van gokken in Nederland illegaal maken, ook online gokken, casino's en commerciële (kras)loterijen; staatsgokbedrijven als Holland Casino, Toto en Eurojackpot worden gesloten en tot het totaalverbod gaat de kansspelbelasting voor de overgebleven gokbedrijven omhoog. (p. 38)

Rechtvaardigheid wereldwijd

• Wil de bezuiniging op hulp aan de allerarmsten terugdraaien en weer toegroeien naar de internationale norm om 0,7% van het bruto nationaal inkomen aan ontwikkelingssamenwerking uit te geven, met een maximering van de toerekening van asielkosten aan het ODA-budget. (p. 39)
• Staat pal voor het bestaansrecht van de staat Israël en wil een onmiddellijk staakt-het-vuren in Gaza met voldoende en veilige humanitaire hulp; waar het humanitair oorlogsrecht wordt geschonden, worden gerichte sancties en heroverweging van het EU-associatieakkoord niet uitgesloten. (p. 40)
• Kiest op basis van het advies van de Staatscommissie Demografische Ontwikkelingen 2050 voor gematigde groei door gecontroleerde migratie, pleit binnen de EU voor tewerkstellingsvergunningen, in eerste instantie voor sectoren als de bouw of de uitzendsector, en wil in Europees verband belastingvoordelen voor expats gezamenlijk afschaffen. (p. 40–41)